دبستان پسرانه سوم خرداد

 

حج فرصتی استثنایی است که خداوند آن را برای بروز جلوه رحیمی خود بر مسلمانان انتخاب نموده است. حج را خداوند در همان ابتدا بر کسانی واجب فرمود که توانایی آن را دارند، اصطلاحا استطاعت انجام آن را دارند (1). حج را خداوند ابتدا به ساکن، بر همه واجب نفرمود تا باری سنگین بر دوش عموم مسلمانان نباشد و متدینان برای ادای آن به سختی و شدت نیافتند؛ بلکه حج در دین اسلام، بر کسانی لازم می آید که استطاعت مالی و بدنی داشته باشند (2).

یعنی حج دقیقا زمانی بر انسان لازم می آید که وی از بند غصه های دنیایی آزاد شده باشد، زمانی که فرد دغدغه ای درباره دنیای خود نداشته باشد و بهانه ای به درگاه خدا نداشته باشد، در این زمان است که خداوند بنده اش را می خواند و او را به میهمانی خودش دعوت می کند (3) و به انتظار ندای «لبیک اللهم لبیکِ» او می نشیند، تا گردش عاشقانه او را به دور خانه اش تماشا کند. هنگامی که فرد مستطیع شد، دستور خداوند برایش لازم الاطاعه می شود. آیا این برخورد خداوند با بندگان مسلمانش، جز لطف و رحمت خاص او به متشرعان است، چنین است که معشوق به پای عاشق صبر کرده، و او را در فرصتی مناسب که دیگر از قیدِ غیر، آزاد است به سوی خود فراخوانده است، حال اگر انسان این دعوت الهی را لبیک نگوید، نباید از عاقبت خود بترسد!

کسی که دعوت خداوند را در عین توانایی رد نماید، دیگر تسلیم امر خدا نمی توان به حساب آورد، او از انجام یکی از شرایع اسلام سرپیچی کرده است (4) و چنین کسی از طریق مسلمانی خارج شده، فلذا در روایت است که ترک کننده حج، اگر بمیرد یهودی یا نصرانی از دنیا رفته است (5). به حق که همین گونه است، کسی که خداوند به پای او صبر کرده و او را در حالی که فراغ بال داشته و بر انجام آن توانا بوده است، به مهمانی خود فراخوانده است ولی وی جواب رد داده است، چه مقامی در خور اوست!

فلذا فرموده اند اگر کسی این دعوت الهی را از روی عمد و قصد ترک کند و نتواند تا پیش از موت آن را جبران کند، از جرگه مسلمانی خارج شده و نیز اگر کسی بدون قصد و عمد و از روی سهو، این امر مبارک را ترک کند، باز چنان متضرر شده که با هیچ چیز نمی توان آن را جبران نمود (6). چنانچه نقل است، «شخصي به رسول اكرم (صلي الله عليه و آله و سلم) عرض كرد: من به قصد حج از شهر خارج شدم، ولي به آن موفق نشدم، ليكن من مردي ثروتمندم. اكنون بفرماييد با ثروتم چه كنم تا به پاداشي مانند پاداش حج گزاران نايل آيم؟

رسول خدا (صلي الله عليه و آله و سلم) در پاسخش فرمود: به كوه ابوقبيس بنگر. اگر به اندازه اين كوه طلاي سرخ داشته باشي و آن را در راه خدا انفاق كني، هرگز به پاداش حج گزاران دست نخواهي يافت. سپس آن حضرت فرمود: حج گزار چون مقدمات سفر خود را آماده كند چيزي بر نمي دارد و چيزي نمي نهد مگر آنكه خداوند ده حسنه براي او ثبت و ده سيّئه از او محو مي كند و ده درجه او را بالا مي برد. پس چون بر مركب خود سوار شود، مركبش گامي بر نمي دارد و گامي نمي نهد، مگر آنكه خداوند باز براي او چنان مي كند. پس چون به گرد كعبه طواف كند از گناهانش بيرون مي آيد و چون بين صفا و مروه سعي كند، از گناهانش به درمي آيد و چون در عرفات توقّف كند، از گناهانش خارج مي شود و چون در مشعرالحرام توقّف كند از گناهانش برون مي آيد و چون رمي جمره كند، از گناهانش خارج مي شود. و اينچنين رسول خدا (صلي الله عليه و آله و سلم) يكايك مواقف را برشمرد و فرمود كه اگر حج گزار در هر يك از اين مواقف درنگ كند از گناهانش بيرون مي آيد و آنگاه فرمود: تو كجا مي تواني به پاداش حج گزار، دست يابي؟

ارسال:مریم عرفانی